Kupony

Newsletter

Zapisz się na Darmowy Newsletter i zdobądź Poradnik Łuszczycowy.

Okładka Poradnika Łuszczycowego




Retinoidy

Płód - uszkodzenie

Retinoidy mogą uszkodzić płód.

Pozytywny wpływ witaminy A na skórę znany jest od lat. Postanowiono ten fakt wykorzystać i stworzyć leki na ich bazie. Retinoidy są lekami opartymi na pochodnych witaminy A. Ich działanie polega na normalizowaniu procesów zachodzących w skórze (w tym też rogowaceniu naskórka).

Retinoidy znalazły zastosowanie w ciężkich przypadkach łuszczycy. Ich skuteczność jest odwrotnie proporcjonalna do obszaru skóry zajętego chorobą. Im łuszczyca jest bardziej rozległa tym działanie retinoidów jest lepsze. Z drugiej strony zauważono, że stosowanie retinoidów przy niewielkich zmianach nie przynosi wymiernych korzyści. Najlepsza skuteczność tego typu leków zaobserwowana jest w ciężkich postaciach łuszczycy krostkowej oraz erytrodermicznej. W przypadku łuszczycy zwyczajnej działanie leku jest wyraźnie słabsze. Ponadto stwierdzono korzystny wpływ retinoidów w łuszczycy stawowej.

Przed przystąpieniem do leczenia należy wykonać badania krwi i moczu. W tym również badania wskaźników czynności wątroby, poziom cukru czy poziom cholesterolu. W trakcie leczenia powinno wykonywać się także badania kontrolne. Podczas terapii zaleca się także ograniczenie spożywanych kalorii, alkoholu, palenia papierosów. Nie należy również zażywać leków i suplementów zawierających witaminę A – może wówczas dojść do przedawkowania tej witaminy.

Ciąża a leczenie retinoidami

Leczenie retinoidami w czasie ciąży jest niedopuszczalne. Retinoidy mogą doprowadzić do ciężkiego uszkodzenia płodu (uszkodzenie mózgu, narządu słuchu, wzroku czy serca). Może dojść do przedwczesnego porodu lub też poronienia.

Przy najczęściej stosowanych retinoidach należy powstrzymać się od zachodzenia w ciążę do 2 lat od zakończenia leczenia. Wynika to z faktu, że leki te długo pozostają w organizmie. Istnieją jednak retinoidy, przy stosowaniu których czas ten ulega skróceniu do 2 miesięcy (gdzie substancją aktywną jest izotretynoina).

Ponadto kobiety będące w okresie rozrodczym powinny całkowicie unikać alkoholu do 2 miesięcy od zaprzestania leczenia retinoidami (w przypadku acytretyny).

Stosowanie retinoidów u mężczyzn nie wpływa niekorzystnie na rozwój dziecka, dlatego nie ma przeciwwskazań do poczęcia dziecka w przypadku stosowania retinoidów przez mężczyznę.

Działania niepożądane

Wśród najczęstszych objawów niepożądanych stosowania retinoidów można wymienić:

  • uszkodzenia płodu,
  • podwyższenie cholesterolu,
  • uszkodzenie wątroby,
  • zmiany kostne,
  • niepożądane zmiany skórne i błon śluzowych.

Jak już wyżej wspomniano obecność pochodnej witaminy A w organizmie kobiety sprawia, że jej dziecko może urodzić się z wadami lub może dojść do poronienia.

Stosowanie retinoidów powoduje zaburzenia w gospodarce lipidowej. Może to prowadzić do złych wyników cholesterolowych oraz nadwyżki niektórych kwasów tłuszczowych. Zaburzenia te występują częściej u osób z większym ryzykiem – z nadwagą, palących papierosów, nadużywających alkoholu.

Anomalie te są zależne od dawki przyjmowanych retinoidów. Zwykle wystarczy obniżyć dawkę leku, a u większości pacjentów wskaźniki te wracają do normy po odstawieniu leku.

Retinoidy mają negatywny wpływ na wątrobę. U części chorych występuje podwyższenie wskaźników wątrobowych, a u niektórych zanotowano zapalenie wątroby.

Innym działaniem niekorzystnym są zmiany w układzie kostnym. Retinoidy mogą prowadzić do zwapnień wiązadeł kości. Działania takie zauważono przy wieloletnim stosowaniu retinoidów, dlatego z reguły nie stosuje się testów kontrolnych – leczenie retinoidami przebiega najczęściej w ciągu kilku tygodni lub miesięcy.

Wargi i zęby

Stosowanie retinoidów często prowadzi do wysuszenia warg.

Wśród innych charakterystycznych objawów stosowania retinoidów zalicza się wysuszenie warg. Dlatego zaleca się podczas terapii stosowanie szminek nawilżających. Rzadziej spotyka się wysuszenie w pobliżu śluzówek nosa – mogą wówczas wystąpić niewielkie krwawienia z powierzchniowych naczyń krwionośnych.

Ponadto w ciągu pierwszych kilku dni leczenia skóra chorego może ulec scieńczeniu – stanie się bardzo delikatna. Dodatkowo zauważa się charakterystyczne zmiękczenie paznokci. Stają się one również cieńsze.

Jednym z najbardziej irytujących negatywnych objawów używania retinoidów jest wypadanie włosów. Po zaprzestaniu terapii zazwyczaj dochodzi do odrastania włosów.

Wysuszenie śluzówek, scieńczenie skóry czy wypadanie włosów jest zależne od dawki retinoidów. W większości przypadków zmiany te cofają się po odstawieniu leku.